„W Chrystusie wszyscy będą ożywieni” (1Kor 15,22b). Rola cytatów ST w Pawłowej argumentacji za Zmartwychwstaniem (1Kor 15,12-58)
M. Rosik, 
Bibliotheca Biblica, 
Wrocław 2010, ss. 440

Opis

Tematem książki ks. prof. Mariusza Rosika jest problem zmartwychwstania w Pierwszym Liście św. Pawła do Koryntian, któremu Paweł poświęca cały obszerny 15 rozdział listu. Najpierw uzasadnia on fakt zmartwychwstania Chrystusa (15, 1-11), następnie zajmuje się zmartwychwstaniem umarłych (15, 12-49) i kończy perspektywą ostatecznego zwycięstwa Chrystusa nad śmiercią (15, 50-58). W argumentacji za zmartwychwstaniem umarłych Paweł sięga do cytatów Starego Testamentu. Autor książki postawił sobie pytanie, jakie teksty Starego Testamentu wykorzystał Paweł w swojej argumentacji za zmartwychwstaniem umarłych i w jaki sposób posługuje się nimi. Pyta o ich funkcję teologiczną i znaczenie retoryczne.

W wyniku przeprowadzonych badań autor stwierdza, że Paweł korzystał zasadniczo z przekładu Septuaginty, zmienił ich kontekst, aby wykorzystać cytaty dla celów retorycznych. Wszystkie cytaty zostały włączone przez Pawła w opis wydarzeń eschatologicznych. Celem zaś całej argumentacji apostoła było przekonanie adresatów, że „w Chrystusie wszyscy będą ożywieni" (1Kor 15,22b).

Książka zainteresuje w pierwszym rzędzie tych, którzy profesjonalnie zajmują się badaniami biblijnymi, studentów studiów biblijnych, lecz także wszystkich tych Czytelników, którzy interesują się problematyką biblijną. Cennym aspektem tej monografii jest wykazanie jedności całej Biblii, Starego i Nowego Testamentu. Lektura tej interesującej książki nie sprawi Czytelnikom trudności, gdyż jest napisana naukowym, aczkolwiek zrozumiałym językiem.

ks. prof. Janusz Czerski

 

Spis treści

WSTĘP

1. Problemy badawcze i cel pracy
2. Stan badań
2.1. Kwestia cytowania w ogólności
2.2. Kwestia cytatów ST w 1Kor 15,12-58
3. Metoda i prezentacja treści pracy

I. ZAGADNIENIA WPROWADZAJĄCE

1. Pawłowe wykorzystanie cytatów ST - kwestie wstępne
1.1. Cytaty starotestamentowe w listach Pawłowych - precyzacja terminów i kryteria klasyfikacji
1.2. Fenomen cytowania ST w Corpus Paulinum
2. 1Kor 15,12-58 - miejsce w strukturze listu i budowa wewnętrzna
2.1. Miejsce 1Kor 15,12-58 w strukturze listu
2.2. Budowa wewnętrzna 1Kor 15,12-58
3. Określenie cytatów starotestamentowych w 1Kor 15,12-58 i ich najbliższego kontekstu
3.1. Określenie cytatów starotestamentowych w 1Kor 15,12-58
3.2. Określenie najbliższego kontekstu cytatów starotestamentowych w 1Kor 15,12-58

II. CYTAT Z Ps 110[109],1b W 1Kor 15,25b

1. Źródło cytatu
2. Znaczenie w kontekście oryginalnym
2.1. Podłoże ideowe i struktura literacka Ps 110,1-7
2.2. Analiza egzegetyczna Ps 110,1-7
2.3. Wkład w.1b w Ps 110,1-7
3. Znaczenie w 1Kor 15,23-28

III. CYTAT Z Ps 8,7b W 1Kor 15,27a

1. Źródło cytatu
2. Znaczenie w kontekście oryginalnym
2.1. Podłoże ideowe i struktura literacka Ps 8,2-10
2.2. Analiza egzegetyczna Ps 8,2-10
2.3. Wkład w.7b w Ps 8,2-10
3. Znaczenie w 1Kor 15,23-28

IV. CYTAT Z Iz 22,13b W 1Kor 15,32b

1. Źródło cytatu
2. Znaczenie w kontekście oryginalnym
2.1. Podłoże ideowe i struktura literacka Iz 22,1-14
2.2. Analiza egzegetyczna Iz 22,1-14
2.3. Wkład w.13b w Iz 22,1-14
3. Znaczenie w 1Kor 15,31-34

V. CYTAT Z Rdz 2,7b W 1Kor 15,45b

1. Źródło cytatu
2. Znaczenie w kontekście oryginalnym
2.1. Podłoże ideowe i struktura literacka Rdz 2,4b-7
2.2. Analiza egzegetyczna Rdz 2,4b-7
2.3. Wkład w.7b w Rdz 2,4b-7
3. Znaczenie w 1Kor 15,44b-49

VI. CYTAT Z Iz 25,8a W 1Kor 15,54b

1. Źródło cytatu
2. Znaczenie w kontekście oryginalnym
2.1. Podłoże ideowe i struktura literacka Iz 25,1-12
2.2. Analiza egzegetyczna Iz 25,1-12
2.3. Wkład w.8a w Iz 25,1-12
3. Znaczenie w 1Kor 15,54-56

VII. CYTAT Z Oz 13,14b W 1Kor 15,55

1. Źródło cytatu
2. Znaczenie w kontekście oryginalnym
2.1. Podłoże ideowe i struktura literacka Oz 13,12 - 14,1
2.2. Analiza egzegetyczna Oz 13,12 - 14,1
2.3. Wkład w.13b w Oz 13,12 - 14,1
3. Znaczenie w 1Kor 15,54-56

VIII. CYTATY ST W 1Kor 15,12-58:

ICH ROLA I REDAKCYJNE PRZEPRACOWANIE

1. Rekontekstualizacja cytatów
2. Retoryczna funkcja cytatów
3. Mesjańskie / chrystologiczne odczytanie cytatów
4. Eschatologiczne odczytanie cytatów
5. Wykorzystanie metody gezerah shava i qal wahomer w interpretacji cytatów
6. Wykorzystanie przedpawłowej tradycji wczesnochrześcijańskiej w cytowaniu

ZAKOŃCZENIE
SUMMARY
INDEKS NAZWISK
WYKAZ SKRÓTÓW
BIBLIOGRAFIA